Deze waterrijke fietsroute voert je grotendeels over kronkelende dijken langs de Rijn en de Gelderse IJssel, die zich bij Westervoort van elkaar splitsen. Onderweg kom je talloze kolken tegen: stille getuigen van eeuwenlange strijd tegen het water. Water dat soms nam, maar ook veel gaf — zoals de dikke laag rivierklei waarop boeren al generaties lang vruchtbaar kunnen werken. In de Kijfwaard werd diezelfde klei gebruikt om stenen te bakken.
Houd je van natuur, ruimte en historie, dan ga je deze route zeker waarderen.
Bekijk de route op de kaart
De kaart is klikbaar: zoom in, bekijk hem fullscreen en klik op een marker voor de highlights. Gebruik de rode knop rechtsboven om de route te downloaden.
Enkele hoogtepunten

Panoven
Een prachtig gerestaureerde 19e‑eeuwse steen- en dakpanfabriek met de laatste zigzagoven van West‑Europa.
Alle highlights met foto en info

and.
Door het project Ruimte voor de Rivier is de IJssel alleen maar aantrekkelijker geworden. Er zijn nevengeulen aangelegd om meer water te kunnen verwerken en de natuurwaarde is vergroot. Zo zijn op sommige plekken kribben verwijderd, waardoor het rivierzand meer vrijheid kreeg. Dat is goed voor de natuur, al is de scheepvaart er soms minder blij mee.
IJssel‑weetjes:
- Totale lengte: 127 km
- Bij Westervoort liggen de zomerkaden zo’n 70 meter uit elkaar
- Bij Kampen, vlak voor het Ketelmeer, is de rivier ongeveer twee keer zo breed

Begin 1945 probeerden de geallieerden met veel moeite de Rijn over te steken. Uiteindelijk lukte dat bij Emmerich, waarna ze via de Achterhoek richting Arnhem trokken.
Op deze plek bij Westervoort staken ze op 12 april 1945 de IJssel over met amfibievoertuigen en boten. Ze legden een bruggenhoofd aan en bouwden een noodbrug waarover het zware materieel kon oprukken.
Arnhem werd twee dagen later bevrijd, maar wel tegen hoge verliezen.

De Panoven is een prachtig gerestaureerde dakpan- en steenfabriek uit 1850, met de laatste zigzagoven van West‑Europa. Tot 1924 werden hier dakpannen, tegels en bakstenen gebakken; daarna vooral ambachtelijke stenen voor de huizenmarkt.
In 1983 rolden de laatste stenen uit de oven. De Panoven is al generaties in handen van de familie Kruitwagen, die het erfgoed nog steeds beheert. Tegenwoordig vind je er diverse recreatieve voorzieningen.

Doordat Oud‑Zevenaar nauwelijks is gegroeid, heeft het zijn historische karakter behouden.
Blikvanger is de 15e‑eeuwse Martinuskerk, die direct achter een bocht in de Rijndijk ligt. Vanaf het smalle fietspaadje ’t Olde Processiepad heb je een prachtig zicht op het kerkje, dat vóór de aanleg van het Pannerdens Kanaal pal aan de Rijn lag.
Langs het pad zie je ook de ingang van de grafkelder van de familie De Nerée tot Babberich, met ervoor een monumentale treures — de oudste van Nederland.

Huis Aerdt werd in 1652 gebouwd op de resten van de middeleeuwse burcht Ter Cluse. Na vele verervingen raakte het zwaar vervallen en werd het in 1962 voor één gulden overgedragen aan Vrienden der Geldersche Kasteelen.
Na een lange restauratie (1964–1972) kreeg het zijn oude glorie terug.
Het huis wordt nu gebruikt voor particuliere bewoning, bedrijfshuisvesting en als trouwlocatie.

Vroeger kwam de Rijn bij Lobith ons land binnen en splitste de Waal zich af bij Tolkamer. Met de aanleg van het Bijlands Kanaal in 1771 werd de oude hoofdgeul afgesneden.
Om wateroverlast voor de steenfabrieken in de Kijfwaard te voorkomen, werd de afgedamde Oude Waal in de 19e eeuw afgesloten met een sluisje.
In 1908 werd het sluisje gerenoveerd door een steenfabrikant. Het speelt nog steeds een rol in de waterhuishouding van het gebied.

De spoortunnel onder het Pannerdensch Kanaal maakt deel uit van de Betuweroute.
Bij de tunnel staat een levensgrote betonnen mammoet — een eerbetoon aan de mammoetklus én aan de mammoet waarvan tijdens de aanleg botten zijn gevonden.
Tunnel‑weetjes:
- Aangelegd: 2000–2004
- Kosten: 125 miljoen euro
- Lengte: 2,5 km
De Waai van Boerboom ontstond tussen 1723 en 1753 toen de dijk het begaf. Het water kolkte met zoveel kracht door het gat dat erachter een diepe kolk ontstond.
De dijk werd later hersteld en om de kolk heen gelegd — daarom kronkelen de dijken hier zo mooi door het landschap.
Op deze route zie je zowel binnendijkse als buitendijkse kolken.
Aanvullende informatie
- Vaartijden veerpont De Veerstal
Vragen of opmerkingen?
Heb je een vraag of opmerking? Laat het me gerust weten. Via het contactformulier kun je eenvoudig je bericht achterlaten — ik reageer altijd zo snel mogelijk.
Henk van Blijderveen



