Droom even terug in de tijd op het oude Baronnenlijntje, waar de rails inmiddels zijn vervangen door een prachtig, rustig fietspad.
Deze interessante en afwisselende route volgt zo veel mogelijk het tracé van het noordelijke deel van de Baronnenlijn — van Emst tot Hattemerbroek — en sluit naadloos aan op de routes Baronnenlijn Zuid en Koningslijn.
Bekijk de route op de kaart
De kaart is klikbaar: zoom in, bekijk hem fullscreen en klik op een marker voor de highlights. Gebruik de rode knop rechtsboven om de route te downloaden.
nnen
Ben je blij met de gratis fietsroutes zonder advertenties en wil je mij bedanken?
Dan doe je mij een groot plezier met een consumptie voor onderweg! 🙂
Henk van Blijderveen
(GPS-fietsroutes Nederland)
De Baronnenlijn
Tussen 1887 en 1889 werd de spoorlijn van Apeldoorn naar Hattemerbroek aangelegd. Al snel kreeg hij de bijnaam Baronnenlijn, omdat vooral burgemeesters van adellijke komaf zich hard maakten voor de komst van dit spoor. Ondanks die deftige naam was de lijn vooral populair bij gewone reizigers.
Vanaf 1950 verloor de trein het van de bus, die wél door de dorpskernen reed. Het personenvervoer werd gestaakt en in 1972 reed ook de laatste goederentrein.
De rails verdwenen en van de spoorgebouwen bleven alleen het station van Vaassen en twee spoorwachtershuisjes in Epe bewaard.
Gelukkig bleef het tracé vrijwel volledig intact — en dat vormt nu een schitterend fietspad.
Enkele hoogtepunten
Spoorwachtershuisje 7
Een van de weinige tastbare herinneringen aan de Baronnenlijn, een charmant huisje dat je zo terugbrengt naar de tijd van fluitende stoomtreinen en wachtende spoorwachters.
Hattem
Een sfeervol Hanzestadje met vestingcharme, waar molens, musea en oude straatjes samen een mooi decor vormen langs de IJssel.
Grote Wetering
Een eeuwenoude gegraven watergang die het natte IJsseldal moest ontwateren, een mooi voorbeeld van vroeg waterbeheer dat het landschap nog altijd bepaalt.
Alle highlights met foto en info
Van de kleine stationnetjes langs de Baronnenlijn is helaas niets bewaard gebleven. Je fietst hier dus vooral met je verbeelding: op deze plek stapten vroeger reizigers in en uit.
Een van de weinige tastbare herinneringen aan de Baronnenlijn. Een charmant huisje dat je zo terug in de tijd trekt.
Ook hier bestaat het station niet meer, maar de locatie vertelt nog steeds het verhaal van een levendige halteplaats langs de lijn.
Het tweede bewaard gebleven spoorwachtershuisje. Een mooi voorbeeld van de eenvoudige, functionele bouwstijl van toen.
Op deze plek stond ooit het station van Heerde. Nu is het vooral een stille herinnering aan de tijd dat de trein hier dagelijks stopte.
Zeepfabriek De Klok werd in 1902 opgericht in Hattem en verhuisde twee jaar later naar Heerde. Oprichter Johannes Lodewijk van Apeldoorn had een duidelijk credo: “Hier wordt zeep gemaakt die klinkt als een klok!”
De Baronnenlijn speelde een belangrijke rol in de groei van het bedrijf. De fabriek was vernieuwend en milieubewust: hier werden de eerste fosfaatvrije wasmiddelen gemaakt en nog steeds worden er geen kleurstoffen of parfum gebruikt.
Ook dit station is verdwenen, maar ook deze plek markeert een stukje spoorweggeschiedenis.
Hier stapten reizigers vroeger uit voor een bezoek aan het historische stadje Hattem.
Het noordelijke eindpunt van de Baronnenlijn. Ook dit station bestaat niet meer, maar de locatie is nog herkenbaar.
Het Hanzestadje Hattem werd rond het jaar 800 voor het eerst genoemd. In 1401 schonk hertog Willem de Hoenwaard — het gebied tussen Hattem en de IJssel — aan de inwoners. Zo konden zij binnen de veilige muren wonen en hun vee buiten laten grazen. Ook mochten ze er klei winnen voor bakstenen.
Je passeert onder andere molen De Fortuin (10a) en fietst langs drie musea in de oude binnenstad:
- het Voerman Museum
- het Anton Pieck Museum (10b)
- het Nederlands Bakkerijmuseum (10c)
De Hezenbergersluis werd gebouwd in 1872–1873 en in 2007 volledig gerestaureerd. De sluis is nu geschikt voor pleziervaart, al is het nog onzeker of het kanaal in de toekomst weer echt bevaarbaar wordt.
Apeldoorns Kanaal
Het eerste deel van het kanaal — tussen Hattem en Apeldoorn — werd in 1829 voltooid. De kosten bedroegen 300.000 gulden. Omdat het gebruik tegenviel, werd het kanaal doorgetrokken naar Dieren, waar het in 1868 aansloot op de IJssel.
Door schaalvergroting in de scheepvaart en de opkomst van de spoorwegen voer in 1982 het laatste schip door het Apeldoorns Kanaal.
De heuvels in het Kloosterbos bij Wapenveld hebben een andere oorsprong dan die van de Veluwe. Waar de Veluwe is opgestuwd door landijs, zijn deze rivierduinen gevormd door een ooit ongetemde IJssel.
In het Kloosterbos stond van 1407 tot 1582 Klooster Hulsbergen. Kort na de Beeldenstorm werd het klooster verwoest door hervormingsgezinden.
Een wetering is een gegraven watergang, vaak eeuwenoud. De Grote Wetering is een van de vele weteringen in het IJsseldal, aangelegd in de Middeleeuwen om het natte broekland te ontwateren. Door bedijking en stroomruggen kon water steeds moeilijker naar de IJssel wegstromen — weteringen waren toen de oplossing.
Langs het Apeldoorns Kanaal ligt een prachtig natuurgebied: het Infiltratieproject Epe. Bij wateroverschot wordt water uit de Grift en de Klaarbeek in het gebied gepompt. Het zakt langzaam in de bodem en vult zo het grondwater aan dat door waterwinning wordt onttrokken.
Een mooi voorbeeld van een project dat zowel functioneel is als goed voor de natuur. Grote kans dat je hier ook de schaapskudde tegenkomt die het gebied begraast.
Aanvullende informatie
- Bezoekersinfo Voerman Museum
- Bezoekersinfo Anton Pieck Museum
- Bezoekersinfo Nederlands Bakkerij Museum
Tip!
- Baronnenlijn Noord sluit naadloos aan op de interessante route Baronnenlijn Zuid en Koningslijn.
Vragen of opmerkingen?
Heb je een vraag of opmerking? Laat het me gerust weten. Via het contactformulier kun je eenvoudig je bericht achterlaten — ik reageer altijd zo snel mogelijk. Vermeld wel even welke route het betreft.
Henk van Blijderveen
Mooie afwisselende route , misschien rekening houden het stuk op de dijk met harde wind je zit op de vlakte dus dat wordt flink trappen met tegenwind
Hoi Henny,
Bedankt voor je reactie en fijn dat de route je is bevallen!
En tja, die harde wind kan vervelend zijn, maar hij versterkt natuurlijk wel het stoere dijkgevoel. ;-)
Hartelijke fietsgroeten,
Henk
Helaas is door werkzaamheden het stuk na het gemaal (op de kaart vlak na no 14) niet meer te fietsen.
dit is een heel stuk, tot ver voorbij nr 15.
Onder het woord klok op de kaart 9van zeepfabriek de klok, konden we hem weer oppakken.
erg mooie route overigens!!
complimenten Henk!
Dank voor je aanvulling Marcel!
Hartelijk groet,
Henk